Në përfundim të samitit dypalësh të zhvilluar në Montreal, kryeministri kanadez Mark Carney deklaroi synimin për të përmbyllur negociatat me Bashkimin Evropian brenda qershorit 2027 për të përcaktuar një status të paprecedentë të anëtarit të asociuar. Sipas asaj që raportoi televizioni Euronews, propozimi synon të ngushtojë lidhjet midis dy brigjeve të Atlantikut në tre drejtime thelbësore: politika të përbashkëta, programe komunitare dhe modele të qeverisjes së përbashkët, pa parashikuar megjithatë një anëtarësim të mirëfilltë.

Projekti, i nisur në shtator nga presidentja e Komisionit Evropian Ursula von der Leyen, ka ngjallur mëdyshje në disa kancelari evropiane. Gjatë negociatave përgatitore, Gjermania kundërshtoi përdorimin e shprehjes anëtar i asociuar, duke sjellë përfshirjen në tekstin përfundimtar të deklaratës së përbashkët të formulimit asocim gjithnjë e më i ngushtë. Edhe presidenti i Këshillit Evropian António Costa e shmangi formulimin e kontestuar gjatë bisedimeve.

Pavarësisht vërejtjeve të shfaqura në nivel diplomatik, Carney dhe von der Leyen konfirmuan vullnetin për të vazhduar rrugën e negociatave. Samiti tashmë ka prodhuar marrëveshje për zgjerimin e bashkëpunimit në tregtinë digjitale, në lëndët e para kritike, në energji, në inteligjencën artificiale dhe në qasjen kanadeze në programe evropiane si Horizon dhe Erasmus, krahas konfirmimit të mbështetjes ekonomike të destinuar për Ukrainën.

Gjatë pranverës së ardhshme është parashikuar një takim i përbashkët midis anëtarëve të Komisionit dhe qeverisë kanadeze për të saktësuar detajet teknike të marrëveshjes. Më pas, çështja do t'u paraqitet krerëve të shteteve dhe qeverive të Bashkimit Evropian dhe parlamentit kanadez për vlerësimet institucionale përkatëse.